Stichting Hart van Teteringen zit zeker niet stil. In de afgelopen periode zijn twee bijzondere voorbeelden van herbestemde kerken bezocht: De Bernardus in Made en DePetrus in Vught. We zijn daar in gesprek gegaan met mensen die dit traject al hebben doorlopen en gevraagd naar wat werkt, wat niet werkt en vragen ons af wat wij hiervan kunnen leren?
Wat ons opvalt: er is niet één oplossing. Elke plek heeft zijn eigen aanpak, maar er zijn wel duidelijke rode draden.
Een sterke maatschappelijke functie is de basis
In zowel Made als Vught draait het gebouw in de kern om maatschappelijke functies: een bibliotheek, ontmoetingsplekken, cursussen en activiteiten voor jong en oud. Commerciële functies – zoals horeca of verhuur – zijn ondersteunend, niet leidend.
Samenwerking is essentieel (maar niet vanzelfsprekend)
Succesvolle projecten ontstaan altijd in samenwerking tussen meerdere partijen: initiatiefnemers, gemeente, gebruikers en ook vrijwilligers. Tegelijkertijd horen we dat dit ook spanning kan geven in besluitvorming en verwachtingen.
Exploitatie vraagt realisme
Een belangrijk inzicht: het is een misvatting dat je alles met vrijwilligers kunt organiseren. Professioneel beheer is nodig om een gebouw goed te laten functioneren. Ook zien we dat gemeenten bij vergelijkbare projecten vaak een rol spelen, bijvoorbeeld in het mogelijk maken van maatschappelijke functies, het gebouw of de randvoorwaarden voor exploitatie.
Het kost tijd – tempo houden is belangrijk
In beide voorbeelden zien we dat herbestemmingstrajecten veel tijd vragen. Dat heeft onder meer te maken met zorgvuldige besluitvorming, draagvlak, samenwerking en financiering. Tegelijkertijd merken wij hoe belangrijk het is om waar mogelijk tempo te houden en stap voor stap concreet verder te werken.
De kracht zit in combinatie van functies
Wat goed werkt, is het samenbrengen van verschillende functies in één gebouw. Dat zorgt voor levendigheid, meer bezoekers en maakt het aantrekkelijk voor gebruikers en huurders.
Wat betekent dit voor Hart van Teteringen en de St. Willibrorduskerk?
Deze bezoeken helpen ons om scherper te krijgen wat wél en wat niet werkt. Voor Hart van Teteringen bevestigt dit dat we moeten inzetten op:
- een sterke maatschappelijke invulling
- samenwerking met gemeente en lokale partijen
- een realistisch plan voor beheer en exploitatie
- en vooral: een plek die echt van en voor het dorp is
Wij zijn inmiddels al drie jaar onderweg en er is al heel wat voorwerk verricht. Wij doen er alles aan om het tempo erin te houden en bouwen met deze inzichten stap voor stap verder aan een toekomstbestendige invulling van de Willibrorduskerk.
En tot het moment dat er daadwerkelijk gestart wordt met de verbouwing blijft de kerk gewoon geopend en is iedereen hier welkom!